ಮಾಹಿತಿ ಹಕ್ಕು ಕಾಯ್ದೆ 2005: ಆನ್‌ಲೈನ್ ಮತ್ತು ಆಫ್‌ಲೈನ್‌ನಲ್ಲಿ RTI ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಧಾನ

ಸರ್ಕಾರಿ ಇಲಾಖೆಗಳ ಕಾರ್ಯವೈಖರಿ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಣದ ಬಳಕೆ, ಯೋಜನೆಗಳ ಅನುಷ್ಠಾನ ಹಾಗೂ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ನಿರ್ಧಾರಗಳ ಕುರಿತು ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆಯುವುದು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ನಾಗರಿಕನ ಹಕ್ಕಾಗಿದೆ. ಈ ಹಕ್ಕನ್ನು ಮಾಹಿತಿ ಹಕ್ಕು ಕಾಯ್ದೆ, 2005 (Right to Information Act, 2005) ಮೂಲಕ ಖಾತ್ರಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಲ್ಲಿ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ತರಲು ಈ ಕಾಯ್ದೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದೆ. ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಆಫ್‌ಲೈನ್ ಹಾಗೂ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಮೂಲಕ RTI ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು ಹೇಗೆ, ಯಾವ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಕೇಳಬಹುದು, ಶುಲ್ಕ ಎಷ್ಟು ಮತ್ತು ನಿಗದಿತ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಸಿಗದಿದ್ದರೆ ಏನು ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬುದರ ವಿವರವಾದ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ ಇಲ್ಲಿದೆ.

RTI ಎಂದರೇನು? ಅದರ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವೇನು?

RTI (Right to Information) ಅಥವಾ ಮಾಹಿತಿ ಹಕ್ಕು ಎನ್ನುವುದು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿರುವ ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕಾನೂನು. ಇದರ ಮೂಲಕ ಯಾವುದೇ ಭಾರತೀಯ ನಾಗರಿಕರು ಕೇಂದ್ರ, ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ, ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು (ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯಿತಿ, ನಗರಸಭೆ) ಹಾಗೂ ಸರ್ಕಾರಿ ಅನುದಾನಿತ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಗಳಿಂದ ಅಧಿಕೃತ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆಯಬಹುದು.

ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ: ಸರ್ಕಾರದ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ಮತ್ತು ಜವಾಬ್ದಾರಿತ್ವವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು ಹಾಗೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರವನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವುದು.

RTI ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಹಂತ-ಹಂತದ ವಿಧಾನ

ನಿಮಗೆ ಯಾವುದೇ ಇಲಾಖೆಯಿಂದ ಮಾಹಿತಿ ಬೇಕಿದ್ದರೂ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕು:

ಹಂತ 1: ಸರಿಯಾದ ಇಲಾಖೆಯನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡಿ

ಮೊದಲು ನಿಮಗೆ ಬೇಕಾದ ಮಾಹಿತಿ ಯಾವ ಸರ್ಕಾರಿ ಇಲಾಖೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಬರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ:

• ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯಿತಿ / ನಗರ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು

• ತಾಲೂಕು ಕಚೇರಿ / ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿ ಕಚೇರಿ

• ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆ / ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆ / ಆದಾಯ ಇಲಾಖೆ

ಹಂತ 2: ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮಾಹಿತಿ ಅಧಿಕಾರಿಗೆ (PIO) ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿ

ಪ್ರತಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲೂ Public Information Officer (PIO) ಅಥವಾ State Public Information Officer (SPIO) ನೇಮಕವಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. RTI ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಇವರಿಗೇ ಸಂಬೋಧಿಸಿ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕು.

ಹಂತ 3: ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ ಇರಬೇಕಾದ ವಿವರಗಳು

• ಅರ್ಜಿದಾರರ ಪೂರ್ಣ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ನಿಖರವಾದ ವಿಳಾಸ.

• ನಿಮಗೆ ಬೇಕಾದ ಮಾಹಿತಿಯ ಸ್ಪಷ್ಟ ಹಾಗೂ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ವಿವರಣೆ.

• ದಿನಾಂಕ, ಸ್ಥಳ ಮತ್ತು ನಿಮ್ಮ ಸಹಿ.

• ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಕನ್ನಡ, ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅಥವಾ ಆಯಾ ಇಲಾಖೆಯ ಅಧಿಕೃತ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆಯಬಹುದು.

ಹಂತ 4: RTI ಅರ್ಜಿ ಶುಲ್ಕ ಹಾಗೂ ಪಾವತಿ ವಿಧಾನ

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ RTI ಅರ್ಜಿಗೆ ₹10 ಶುಲ್ಕ ಪಾವತಿಸಬೇಕು. ಪಾವತಿಸುವ ವಿಧಾನಗಳು:

• ಇಂಡಿಯನ್ ಪೋಸ್ಟಲ್ ಆರ್ಡರ್ (IPO) ಅಥವಾ ಡಿಮಾಂಡ್ ಡ್ರಾಫ್ಟ್ (DD)

• ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ನಗದು ಪಾವತಿ ಮಾಡಿ ರಸೀದಿ ಪಡೆಯುವುದು.

• ಆನ್‌ಲೈನ್ ಪೋರ್ಟಲ್ ಮೂಲಕ ಪಾವತಿ ಮಾಡುವುದು.

💡 ಗಮನಿಸಿ: ಬಿಪಿಎಲ್ (BPL – Below Poverty Line) ಕಾರ್ಡ್ ಹೊಂದಿರುವ ಬಡತನ ರೇಖೆಗಿಂತ ಕೆಳಗಿರುವ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಅರ್ಜಿ ಶುಲ್ಕದಿಂದ ವಿನಾಯಿತಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಬಿಪಿಎಲ್ ಕಾರ್ಡ್‌ನ ಪ್ರತಿಯನ್ನು ಲಗತ್ತಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ.

RTI ಅರ್ಜಿಯನ್ನು ಆನ್‌ಲೈನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು ಹೇಗೆ?

ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರಿ ಇಲಾಖೆಗಳು ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ರಾಜ್ಯಗಳ ಇಲಾಖೆಗಳಿಗೆ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಮೂಲಕವೇ ಸುಲಭವಾಗಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು.

1. ಅಧಿಕೃತ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಪೋರ್ಟಲ್‌ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ.

2. ‘Submit Request’ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ, ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಿ.

3. ನೀವು ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆಯಬೇಕಾದ ಸಚಿವಾಲಯ ಅಥವಾ ಇಲಾಖೆಯನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿ.

4. ನಿಮ್ಮ ವೈಯಕ್ತಿಕ ವಿವರಗಳು ಮತ್ತು ಕೇಳಬಯಸುವ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಟೈಪ್ ಮಾಡಿ (ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ಪೂರಕ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು PDF ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅಪ್‌ಲೋಡ್ ಮಾಡಿ).

5. ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಡೆಬಿಟ್/ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ಅಥವಾ ಯುಪಿಐ (UPI) ಬಳಸಿ ₹10 ಶುಲ್ಕ ಪಾವತಿಸಿ.

6. ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಕೆಯಾದ ನಂತರ ಸಿಗುವ ಸ್ವೀಕೃತಿ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು (Acknowledgement Number) ಭವಿಷ್ಯದ ಉಲ್ಲೇಖಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಿಂಟ್ ಅಥವಾ ಸೇವ್ ಮಾಡಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಿ.

RTI ಅರ್ಜಿಗೆ ಉತ್ತರ ಬರಲು ಇರುವ ಕಾಲಮಿತಿ

ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ನಿಗದಿತ ಸಮಯದೊಳಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡದಿದ್ದರೆ ಅವರ ಮೇಲೆ ಶಿಸ್ತು ಕ್ರಮ ಜರುಗಿಸಬಹುದು:

ಪ್ರಕರಣದ ಸ್ವರೂಪ	ಉತ್ತರಿಸಬೇಕಾದ ಕಾಲಮಿತಿ
ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ	30 ದಿನಗಳೊಳಗೆ
ಬೇರೆ ಇಲಾಖೆಗೆ ಅರ್ಜಿ ವರ್ಗಾಯಿಸಿದರೆ	35 ದಿನಗಳೊಳಗೆ
ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಜೀವ ಮತ್ತು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯ	48 ಗಂಟೆಗಳೊಳಗೆ

ನಿಯಮಿತ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಸಿಗದಿದ್ದರೆ ಏನು ಮಾಡಬೇಕು?

ನಿಮಗೆ 30 ದಿನಗಳೊಳಗೆ ಉತ್ತರ ಸಿಗದಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಬಂದಿರುವ ಮಾಹಿತಿ ಅಪೂರ್ಣ/ಸುಳ್ಳು ಎಂದು ಅನಿಸಿದರೆ ನೀವು ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಅವಕಾಶವಿದೆ:

• ಮೊದಲ ಮೇಲ್ಮನವಿ (First Appeal): ನಿಗದಿತ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಬಾರದಿದ್ದರೆ, ಸಂಬಂಧಿತ ಇಲಾಖೆಯ ಪ್ರಥಮ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಪ್ರಾಧಿಕಾರಕ್ಕೆ (FAA) 30 ದಿನಗಳ ಒಳಗಾಗಿ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕು.

• ಎರಡನೇ ಮೇಲ್ಮನವಿ (Second Appeal): ಮೊದಲ ಮೇಲ್ಮನವಿಯಲ್ಲೂ ನ್ಯಾಯ ಸಿಗದಿದ್ದರೆ, ಮುಂದಿನ 90 ದಿನಗಳೊಳಗೆ ರಾಜ್ಯ ಮಾಹಿತಿ ಆಯೋಗ (SIC) ಅಥವಾ ಕೇಂದ್ರ ಮಾಹಿತಿ ಆಯೋಗಕ್ಕೆ (CIC) ಎರಡನೇ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು.

ಯಾವ ಮಾಹಿತಿ ಕೇಳಬಹುದು? ಮತ್ತು ಯಾವುದಕ್ಕೆ ವಿನಾಯಿತಿ ಇದೆ?

ಕೇಳಬಹುದಾದ ಮಾಹಿತಿಗಳು:

• ಸರ್ಕಾರಿ ಯೋಜನೆಗಳ ವಿವರ ಹಾಗೂ ಕಾಮಗಾರಿಗಳ ವೆಚ್ಚದ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರಗಳು.

• ಟೆಂಡರ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಆದೇಶಗಳ (GO) ಅಧಿಕೃತ ಪ್ರತಿಗಳು.

• ಫೈಲ್ ಚಲನೆಯ ವಿವರಗಳು (File Notings).

• ಸರ್ಕಾರಿ ಇಲಾಖೆಗಳ ನೇಮಕಾತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ನಿಯಮಗಳು ಮತ್ತು ಮಾಹಿತಿ.

ಕೇಳಲು ಬಾರದ (ವಿನಾಯಿತಿ ಇರುವ) ಮಾಹಿತಿಗಳು:

• ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆ, ಸಾರ್ವಭೌಮತ್ವ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾ ರಹಸ್ಯಗಳಿಗೆ ಧಕ್ಕೆ ತರುವ ವಿಷಯಗಳು.

• ನ್ಯಾಯಾಲಯದಿಂದ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಲು ನಿಷೇಧಿಸಲಾದ ಇಲಾಖಾ ದಾಖಲೆಗಳು.

• ಬೇರೊಬ್ಬರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಗೌಪ್ಯತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಾಹಿತಿ (ವ್ಯಾಪಕ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ).

• ವಾಣಿಜ್ಯ ರಹಸ್ಯಗಳು ಅಥವಾ ಬೌದ್ಧಿಕ ಆಸ್ತಿ ಹಕ್ಕುಗಳು (Intellectual Property).

RTI ಅರ್ಜಿ ಮಾದರಿ (Format)

ಗೆ,

ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮಾಹಿತಿ ಅಧಿಕಾರಿ (PIO)

[ಇಲಾಖೆಯ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಪೂರ್ಣ ವಿಳಾಸ]

ವಿಷಯ: ಮಾಹಿತಿ ಹಕ್ಕು ಕಾಯ್ದೆ, 2005ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಹಿತಿ ಕೋರಿ ಅರ್ಜಿ.

ಮಾನ್ಯರೇ,

ಮಾಹಿತಿ ಹಕ್ಕು ಕಾಯ್ದೆ, 2005ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸಿಕೊಡಬೇಕಾಗಿ ವಿನಂತಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ.

1. [ನಿಮಗೆ ಬೇಕಾದ ಪ್ರಶ್ನೆ/ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ 1, 2, 3 ಎಂದು ಬರೆಯಿರಿ]

ಅರ್ಜಿ ಶುಲ್ಕ ₹10/- ಅನ್ನು [ಪೋಸ್ಟಲ್ ಆರ್ಡರ್ ಸಂಖ್ಯೆ / ನಗದು ರಸೀದಿ ಸಂಖ್ಯೆ] ಮೂಲಕ ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಪಾವತಿಸಿದ್ದೇನೆ.

ಧನ್ಯವಾದಗಳೊಂದಿಗೆ,

ಹೆಸರು:

ವಿಳಾಸ:

ದಿನಾಂಕ:

ಸಹಿ:

RTI ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವಾಗ ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಪ್ರಮುಖ ವಿಷಯಗಳು

• ಸ್ಪಷ್ಟತೆ ಮುಖ್ಯ: ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಗೊಂದಲವಿಲ್ಲದೆ, ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಮತ್ತು ನೇರವಾಗಿ ಬರೆಯಿರಿ.

• ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಕೇಳಬೇಡಿ: “ಯಾಕೆ ಹೀಗಾಯಿತು?”, “ನಿಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯವೇನು?” ಎಂದು ಕೇಳುವ ಬದಲಿಗೆ, “ಇದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದಾಖಲೆಗಳು ಅಥವಾ ಆದೇಶದ ಪ್ರತಿಗಳನ್ನು ಕೊಡಿ” ಎಂದು ಕೇಳಿ.

• ದಾಖಲೆ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಿ: ನೀವು ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಅರ್ಜಿಯ ನಕಲು ಪ್ರತಿ (Copy) ಮತ್ತು ಪಾವತಿ ರಸೀದಿಯನ್ನು ಭವಿಷ್ಯದ ಮೇಲ್ಮನವಿಗಾಗಿ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಿ.

ಪದೇ ಪದೇ ಕೇಳಲಾಗುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (FAQs)

Q1. ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಒಂದೇ ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಬಹುದು?

ಉತ್ತರ: ಕಾಯ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಗೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಮಿತಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ 150 ಪದಗಳ ಒಳಗೆ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಹೆಚ್ಚು ವಿಷಯಗಳಿದ್ದರೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿ.

Q2. ಬಿಪಿಎಲ್ (BPL) ಕಾರ್ಡ್ ಹೊಂದಿರುವವರಿಗೆ RTI ಶುಲ್ಕ ಎಷ್ಟು?

ಉತ್ತರ: ಬಿಪಿಎಲ್ ಕಾರ್ಡ್ ಹೊಂದಿರುವ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಅರ್ಜಿ ಶುಲ್ಕ ಇರುವುದಿಲ್ಲ (₹0). ಆದರೆ ಅರ್ಜಿಯೊಂದಿಗೆ ಬಿಪಿಎಲ್ ಕಾರ್ಡ್ ನಕಲು ಪ್ರತಿಯನ್ನು ಲಗತ್ತಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ.

Q3. ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಲು ನಿರಾಕರಿಸುವ ಅಧಿಕಾರಿಗೆ ಏನು ಶಿಕ್ಷೆಯಾಗುತ್ತದೆ?

ಉತ್ತರ: ಯಾವುದೇ ಸೂಕ್ತ ಕಾರಣವಿಲ್ಲದೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರೆ ಅಥವಾ ತಡ ಮಾಡಿದರೆ ಮಾಹಿತಿ ಆಯೋಗವು ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಅಧಿಕಾರಿಗೆ ದಿನಕ್ಕೆ ₹250 ರಂತೆ ಗರಿಷ್ಠ ₹25,000 ವರೆಗೆ ದಂಡ ವಿಧಿಸಬಹುದು.

ಹಕ್ಕುತ್ಯಾಗ (Disclaimer)

ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾಗಿರುವ ಮಾಹಿತಿಯು ಕೇವಲ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜಾಗೃತಿ ಮತ್ತು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ ಮಾತ್ರವಾಗಿದೆ. RTI ನಿಯಮಗಳು ಮತ್ತು ಶುಲ್ಕಗಳು ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ ಆಯಾ ರಾಜ್ಯ ಹಾಗೂ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರಗಳ ತಿದ್ದುಪಡಿಗಳಿಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ. ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಮುನ್ನ ಅಧಿಕೃತ ಸರ್ಕಾರಿ ಪೋರ್ಟಲ್‌ಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲು ವಿನಂತಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಉಪಯುಕ್ತ ಲಿಂಕ್‌ಗಳು (Relevant Links)

ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜಕೀಯ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳು, ಕೌಶಲ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹಾಗೂ ಸರ್ಕಾರಿ ಯೋಜನೆಗಳ ಕುರಿತಾದ ನಿಖರ ಮತ್ತು ಆಳವಾದ ಸುದ್ದಿಗಳಿಗಾಗಿ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ:

• ಮಾತೃಭೂಮಿ ಸಮಾಚಾರ ಕನ್ನಡ ಮುಖಪುಟ (Matribhumi Samachar Kannad Official)