હિન્દી માત્ર સંવાદ અને સાહિત્યની જ નહીં, પરંતુ વિજ્ઞાનથી લઈને સંચાર ક્રાંતિ, માહિતી પ્રૌદ્યોગિકી અને નવીનતાની પણ ભાષા છે – પોસ્ટમાસ્ટર જનરલ કૃષ્ણ કુમાર યાદવ

પોસ્ટ વિભાગ દ્વારા હિન્દી પખવાડિયાનું આયોજન, પોસ્ટમાસ્ટર જનરલ કૃષ્ણ કુમાર યાદવે પ્રાદેશિક કચેરી ખાતે કર્યો શુભારંભ

હિન્દી ભાષાને વ્યવહારિક પ્રવૃત્તિઓની સાથે-સાથે સરકારી કાર્યોમાં પણ પ્રાથમિકતા આપો – પોસ્ટમાસ્ટર જનરલ કૃષ્ણ કુમાર યાદવ

હિન્દી માત્ર એક ભાષા નથી, પરંતુ ભારતીય સંસ્કૃતિ, સંસ્કારો અને જીવનમૂલ્યોની પ્રબળ વાહક છે. હિન્દી આપણી માતૃભાષા હોવાની સાથે-સાથે રાજભાષા પણ છે. આવી સ્થિતિમાં તેના વિકાસ માટે જરૂરી છે કે આપણે હિન્દી ભાષાને વ્યવહારિક પ્રવૃત્તિઓની સાથે-સાથે સરકારી કાર્યોમાં પણ પ્રાથમિકતા આપીએ. ઉપરોક્ત ઉદ્ગાર ઉત્તર ગુજરાત પરિક્ષેત્ર, અમદાવાદના પોસ્ટમાસ્ટર જનરલ શ્રી કૃષ્ણ કુમાર યાદવે પોસ્ટ વિભાગ દ્વારા પ્રાદેશિક કચેરી, અમદાવાદ ખાતે આયોજિત હિન્દી પખવાડિયાના શુભારંભ પ્રસંગે વ્યક્ત કર્યા. આ પહેલા તેમણે મા સરસ્વતીના ચિત્રને માળા પહેરાવીને અને દીપ પ્રજ્વલિત કરીને ‘હિન્દી દિવસ’ તથા ‘હિન્દી પખવાડિયા’ (14થી 28 સપ્ટેમ્બર)નો શુભારંભ કર્યો.

પોસ્ટમાસ્ટર જનરલ શ્રી કૃષ્ણ કુમાર યાદવે જણાવ્યું કે પોતાની સરળતા, મધુરતા અને વૈજ્ઞાનિક અભિગમના બળ પર હિન્દી ભાષાએ વૈશ્વિક સ્તરે વિશિષ્ટ પ્રતિષ્ઠા પ્રાપ્ત કરી છે. એથનોલોગ અનુસાર, હિન્દી વિશ્વમાં સૌથી વધુ બોલાતી ભાષાઓમાં ત્રીજા ક્રમે છે, જ્યારે વર્લ્ડ ઇકોનોમિક ફોરમની ગણતરી મુજબ હિન્દી વિશ્વની દસ શક્તિશાળી ભાષાઓમાંની એક છે. લોકશાહીના આધાર પર પણ હિન્દી એક વિશ્વભાષા છે, કારણ કે હિન્દી બોલનારા અને સમજતા લોકોની સંખ્યા વિશ્વમાં ત્રીજા ક્રમે છે. વિશ્વના 132 દેશોમાં વસેલા ભારતીય મૂળના આશરે 2 કરોડ લોકો હિન્દી માધ્યમથી જ પોતાનું કાર્ય કરે છે. વિદેશોની 150થી વધુ યુનિવર્સિટીઓમાં હિન્દી ભાષા ભણાવવામાં આવી રહી છે.

પોસ્ટમાસ્ટર જનરલ શ્રી કૃષ્ણ કુમાર યાદવે જણાવ્યું કે હિન્દી માત્ર સંવાદ અને સાહિત્યની જ ભાષા નથી, પરંતુ વિજ્ઞાનથી લઈને સંચાર ક્રાંતિ, માહિતી પ્રૌદ્યોગિકી અને નવીનતાની પણ ભાષા છે. ભારત સરકાર દ્વારા વિકાસ કાર્યક્રમો અને જનસેવાઓના સંચાલનમાં હિન્દીના ઉપયોગને સતત પ્રોત્સાહિત કરવામાં આવી રહ્યું છે. આજે પરિસ્થિતિ એવી છે કે સંયુક્ત રાષ્ટ્ર જેવી આંતરરાષ્ટ્રીય સંસ્થાઓમાં પણ હિન્દીનો અવાજ ગુંજવા લાગ્યો છે. હિન્દી ભાષાની મધુરતામાં ‘વસુધૈવ કુટુંબકમ્’ની ભાવના સમાયેલી છે અને તેની સરળતામાં ગહન જ્ઞાનનો સાગર સમાયેલો છે. ‘હિન્દી દિવસ’ માત્ર એક ઔપચારિક ઉજવણી નથી, પરંતુ એવી ભાષાની ઉજવણી છે જેણે આપણા હૃદયોને જોડ્યા છે, સપનાઓને શબ્દો આપ્યા છે અને લાગણીઓને અવાજ આપ્યો છે. બદલાતા સમયના પડકારોને અનુરૂપ રાજભાષા, સંપર્ક ભાષા અને મહત્વપૂર્ણ જ્ઞાનભાષા તરીકે હિન્દીનું સ્થાન જાળવી રાખવા માટે હિન્દીને તકનીકી રીતે વધુ સમૃદ્ધ બનાવવી પડશે. આવી સ્થિતિમાં દરેક વ્યક્તિની જવાબદારી છે કે તે આત્મવિશ્વાસ સાથે હિન્દીમાં કાર્ય કરે અને તેના વિકાસમાં સહયોગ આપે.

સહાયક નિદેશક (રાજભાષા) શ્રી અલ્પેશ શાહે જણાવ્યું કે હિન્દી પખવાડિયા અંતર્ગત 14થી 28 સપ્ટેમ્બર, 2026 દરમિયાન ઉત્તર ગુજરાત પરિક્ષેત્રમાં પોસ્ટલ કર્મચારીઓ માટે વિવિધ સ્પર્ધાઓનું આયોજન કરવામાં આવશે. જેમાં નિબંધ લેખન, કાવ્યપઠન, હિન્દી વ્યાકરણ, પ્રશ્નોત્તરી, અનુવાદ, તત્કાલ ભાષણ, હિન્દી કાર્યશાળા તેમજ અંતાક્ષરી જેવી વિવિધ સ્પર્ધાઓનું આયોજન કરવામાં આવશે.

સહાયક નિદેશક શ્રી રિતુલ ગાંધીજીએ પ્રકાશ પાડતાં જણાવ્યું કે 14 સપ્ટેમ્બર, 1949ના રોજ દેવનાગરી લિપિમાં લખાતી હિન્દીને ભારતની સત્તાવાર ભાષા તરીકે સ્વીકારવાનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો હતો. સહાયક નિદેશક શ્રી વારિસ વહોરાએ જણાવ્યું કે સમગ્ર ભારતીયોને એકતાના સૂત્રમાં બાંધતી હિન્દી એવી કડી છે, જે આપણને એકબીજા સાથે જોડે છે અને આપણી ભાવનાઓને અભિવ્યક્તિ પ્રદાન કરે છે.

કાર્યક્રમમાં સહાયક નિદેશક (રાજભાષા) શ્રી અલ્પેશ આર. શાહ, સહાયક નિદેશક શ્રી વારિસ વહોરા, શ્રી રિતુલ એન. ગાંધી, વરિષ્ઠ લેખાધિકારી સુશ્રી પૂજા રાઠોડ, સહાયક અધિક્ષક શ્રી જીનેશ પટેલ, શ્રી રમેશ પટેલ, શ્રી રોનક શાહ, નિરીક્ષક શ્રી ભાવિન પ્રજાપતિ, સુશ્રી પાયલ પટેલ, સહાયક લેખાધિકારી શ્રી રામસ્વરૂપ મંગાવા, શ્રી સુભાષ બરૂપાલ તથા શ્રી યોગેશ પંચોલી સહિત વિભાગના તમામ અધિકારીઓ અને કર્મચારીઓ ઉપસ્થિત રહ્યા. કાર્યક્રમનું સંચાલન શ્રી ગૌરી શંકર કુમાવતે કર્યું.